Ky artikull është përditësuar. Shiko përditësimet
Forcat Ajrore amerikane përdorën dronin furtës RQ-170 Sentinel, emër kodi "Bisha e Kandaharit", për të mbështetur operacionin e rrufeshëm "Absolute Resolve" të kryer më 3 janar, i cili çoi në kapjen e presidentit venezuelian Nicolas Maduro dhe gruas së tij Cilia Flores në Karakas. Operacioni këtë herë përfshiu pjesëmarrjen e ekipit elitar Delta Force, i cili punoi bazuar në informacionin e mbledhur nga droni zbulues.
Lloji i dronit dhe përparësitë e tij
RQ-170 Sentinel është një avion pa pilot furtës me aftësi lëvizjeje në lartësi të madhe, i zhvilluar nga kompania Skunk Works, një ndarje e njohur e Lockheed Martin për projektet e fshehta. Droni është i njohur përgjithësisht me emrat "Fantazma" ose "Bisha e Kandaharit" dhe konsiderohet një nga mjetet më të vështira për t'u zbuluar kur është në veprim.
Edhe pse Sentinelet kanë qenë në shërbim për 20 vitet e fundit, Forcat Ajrore amerikane pranuan zyrtarisht ekzistencën e tyre vetëm më dhjetor 2009, kur ato mbështesnin misionet në Afganistan. Deri më sot, Forcat Ajrore vazhdojnë të ruajnë sekretin maksimal në lidhje me përbërjen e flotës së tyre të dronëve. Vlerësimet e çojnë numrin e avionëve aktualisht në shërbim në mes 20 dhe 30 njësive.
Përdorimi në operacionin ndaj Maduros
Sipas raportimeve të mediave amerikane, të paktën një, ndoshta edhe dy, dronë RQ-170 Sentinel morën pjesë në misionin e planifikuar kundër presidentit venezuelian. Pamjet e shpërndara në internet treguan një avion RQ-170 Sentinel të Forcave Ajrore Amerikane që u ul në agim në bazën amerikane të Porto Rikos, e cila që nga shtatori i kaluar është bërë një qendër strategjike për operacionet ushtarake amerikane në rajonin e Karaibeve, pas bastisjes së 3 janarit.
Zyrtarë anonimë qeveritarë thanë se agjencia CIA vendosi dronët, të pazbulueshëm nga sistemi i mbrojtjes ajrore të Venezuelës, mbi hapësirën ajrore të vendit për muaj të tërë. Droni ose dronët operuan veçanërisht rreth Karakasit, ku monitoruan lëvizjet e presidentit Maduro dhe ndërtuan një hartë të detajuar të aktiviteteve të tij të përditshme përpara operacionit. Ky informacion pati një rëndësi kritike për planifikimin dhe zbatimin e suksesshëm të misionit të Delta Force.
Historia e operacioneve sekrete
Droni RQ-170 Sentinel u pa për herë të parë në vitin 2007 në Afganistan, ku u vendos për të monitoruar militantët e Al Kaedës. Dihet me siguri absolute se dronët e fshehtë janë përdorur në Afganistan, Pakistan, Iran dhe Korenë e Jugut.
Një nga operacionet më të njohura të zbulimit me ndihmën e Sentinel ndodhi në vitin 2011 në Pakistan, kur droni monitoroi strehën e Osama bin Ladenit në Abbottabad. Ky monitorim para dhe gjatë bastisjes së Forcave Speciale Amerikane konsiderohet se ishte i paçmueshëm për suksesin e operacionit. Kohët e fundit, besohet se avioni mund të jetë dërguar edhe në rajonin e Detit të Zi midis viteve 2022 dhe 2023 për të mbledhur informacion strategjik.
Natyra sekrete e misionit
Megjithë zbulimet e fundit në mediat amerikane, ruajtja e informacionit lidhur me rrugën e saktë të dronit gjatë operacionit në Venezuelë mbetet shumë e kufizuar për shkak të natyrës tepër sekrete të këtij instrumenti. Shtetet e Bashkuara kanë vazhduar të mbajnë një politikë të ashpër konfidencialiteti në lidhje me operacionet dhe karakteristikat teknike të RQ-170 Sentinel.
Ekspertët theksojnë se vështirësia e misionit që çoi në identifikimin dhe kapjen e presidentit Maduro, në kombinim me infrastrukturën e mbrojtjes ajrore të Venezuelës, e bën përdorimin e "Bishës së Kandaharit" shumë të mundshëm dhe pothuajse të sigurtë. Kapaciteti i dronit për të operuar në lartësi të mëdha, për të qenë i padukshem ndaj mbrojtjes ajrore, dhe për të siguruar imazhe dhe të dhëna të sakta e ka bërë atë mjeti ideal për këtë operacion kompleks.
Përditësim
Nicolás Maduro po përballet me akuza për trafik droge në një gjykatë në Nju Jork, sipas dokumenteve të reja gjyqësore.
Zhvillime të tjera:
- Imazhet nga droni tregojnë uljen në bazën detare Roosevelt Roads në Porto Riko, e cila u mbyll në 2004.
- Foto të publikuara nga Air Force Southern zbulojnë stemat e njësive ushtarake, duke sugjeruar një operacion në Amerikën Latine që nga dhjetori.
- Dronët identifikohen si "Wraith".