Aksioni i fundit i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, i nxitur nga presidenti Donald Trump, për të rrëmbyer diktatorin Nicolás Maduro dhe gruan e tij në një aksion spektakular, të denjë për filmat western të Hollivudit, ka shkaktuar reagime të forta në gjithë botën.
Konteksti i Venezuelës
Askush nuk e vë në dyshim që Maduro ishte një diktator gjakatar, që e mbante pushtetin me forcë, me dhunë e burgosje. Vendi, për shkak të tij, ishte kthyer në një gërmadhë vuajtjesh. Presidenti i zgjedhur kishte marrë arratinë dhe liderja e opozitës, fituesja e çmimit Nobel për Paqe, Maria Corina Machado, jetonte në ilegalitet.
Arsyet Strategjike dhe Ekonomike
Vetë Trump ishte më i qartë se të gjithë kur tregoi arsyen e këtij aksioni. Ai tha se në hemisferën Perëndimore janë interesat amerikane dhe nafta e Venezuelës, ashtu si edhe pasuritë e tjera të saj, janë interesi ynë strategjik.
Në këtë pikë, mjaft analistë të shquar, si Fridman apo Zakaria, iu referuan dokumentit për strategjinë dhe sigurinë kombëtare të publikuar pak kohë më parë nga Trump, në të cilin, siç thoshin të gjithë komentatorët, parimet e mbrojtjes së demokracisë, të lirisë dhe të tregut të lirë janë zëvendësuar me ato të interesit ekonomik dhe biznesit duke iu përmbajtur boshtit mbi të cilin është ngritur politika e Trump që është "America First".
Kritika Diplomatike Europiane
Edhe diplomatë europianë, si ambasadori Sequi, e komentuan këtë veprim të ushtrisë amerikane si kalimin nga forca e së drejtës në të drejtën e forcës. Kjo përfaqëson një ndryshim fundamental në qasjen amerikane ndaj marrëdhënieve ndërkombëtare.
Kërcënimet e Reja Teritoriale
Mbështetur në atë që ai tani e quan jo doktrina Monroe por "Donroe", Trump ka kërcënuar hapur se kërkon të pushtojë edhe Groenlandën. Ai tha se edhe Kolumbia është nën mbikëqyrjen tonë, Kuba po ashtu dhe Irani. Në fillim të mandatit ai kishte kërcënuar edhe Meksikën.
Dhe si për ta bërë më të prekshme këtë dëshirë të tijën dhe për të siguruar se Trump nuk do të ndalet, Sekretari i Jashtëm Rubio tha se Trump ka një karakteristikë: ai atë që e thotë e bën. Kjo deklaratë është interpretuar si një sinjal serioze për vendet e synuara.
Reagimet e Medias Ndërkombëtare
Nuk vonuan më pas edhe karakterizimet e medias perëndimore, por edhe asaj amerikane për politikën e re të Trump. "Imperializmi i lakuriq", shkruante "The Guardian", duke përdorur një term që përmbledh shqetësimin ndërkombëtar për drejtimin e ri që po merr politika e jashtme amerikane.
Kjo qasje e re amerikane ka nxitur debate të gjera në qarqet diplomatike dhe akademike mbi të ardhmen e rendit ndërkombëtar dhe rolin që do të luajë forca ushtarake në marrëdhëniet ndërkombëtare.
Implikacione për Rendin Botëror
Ndryshimi nga retorika tradicionale e mbrojtjes së vlerave demokratike drejt një qasjeje më të hapur ndaj interesave ekonomikë përfaqëson një moment të rëndësishëm në historinë e politikës së jashtme amerikane. Analistët ndërkombëtarë po vlerësojnë pasojat afatgjata të kësaj transformimi për stabilitetin rajonal dhe global.
Reagimet e institucioneve ndërkombëtare dhe aleatëve tradicionalë të SHBA-së do të jenë vendimtare për formësimin e marrëdhënieve të ardhshme diplomatike dhe ekonomike në shkallë globale.