Presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelensky, i kërkoi shefimit të Shërbimit të Sigurisë (SBU), Vasyl Malyuk-ut, të japë dorëheqjen nga posti i tij. Malyuk, i njohur si njëri nga arkitektët e operacioneve më të bujshme kundër Rusisë, pranoi të largohej pas një takimi me presidentin të hënën, më 6 janar 2026.
Pozicioni i ri i Malyuk-ut
Sipas burimeve, Malyuk-u nuk largohet plotësisht nga sistemi i sigurisë. Zelensky i ka kërkuar atij të përqendrohet në zbatimin e operacioneve speciale asimetrike të nivelit botëror. Malyuk-u konfirmoi në platformën "Telegram" se do të mbetej në sistemin e SBU-së për këtë qëllim. Termi i referohet përdorimit të taktikave jokonvencionale kundër një kundërshtari, siç janë sulmet kibernetike, lufta guerile ose bastisjet e synuara.
Arritjet e Vasyl Malyuk-ut
Malyuk, 42 vjeç, ka drejtuar SBU-në që nga viti 2023, periudhë gjatë së cilës ai mbikëqyri disa nga operacionet më të guximshme të agjencisë brenda territorit rus. Suksesi më i madh është operacioni "Rrjeta e Merimangës", i cili u realizua në qershor të vitit të kaluar. Në këtë operacion, agjencia e tij goditi bazat ajrore ruse me drona, duke shkatërruar 41 aeroplanë strategjikë me vlerë të vlerësuar rreth 7 miliardë dollarë.
SBU-ja nën drejtimin e Malyuk-ut është kredituar edhe për eliminimin e disa figurave të larta ushtarake ruse, si dhe për vrasje të profilit të lartë. Për këto arritje, Malyuk-u mban titullin "Hero i Ukrainës".
Arsyet e ndryshimit
Arsyet e sakta mbeten ende të paqarta, por qarkullojnë disa teori. Zelensky ka deklaruar se pas gati katër vitesh lufte kundër forcave ruse, e cila filloi në shkurt 2022, vendi ka nevojë për energji të re dhe njerëz të rinj në krye të institucioneve të sigurisë.
Disa media ukrainase raportojnë se ky mund të jetë një "ndëshkim" nga njerëz të afërt me presidentin, pas hetimeve kundër korrupsionit që Malyuk-u kreu kundër tyre. Ekziston gjithashtu frika se Zelensky po largon figurat popullore që mund t'i bëjnë konkurrencë në zgjedhjet presidenciale, ashtu siç bëri më parë me ish-komandantin e ushtrisë, Valerii Zaluzhnyi.
Zëvendësimi dhe ristrukturimi më i gjerë
Në vend të Malyuk-ut, Yevhen Khmara do ta mbajë përkohësisht postin e kreut të SBU-së. Khmara deri tani drejtonte Qendrën për Operacione Speciale "A" të Shërbimit të Sigurisë.
Zelensky realizon një ristrukturim të gjerë të nivelit të lartë të administratës. Kyrylo Budanov, ish-kreu i inteligjencës ushtarake, emërohet si shefi i zyrës presidenciale. Chrystia Freeland, ish-zëvendëskryeministre e Kanadasë, emërohet si këshilltare për zhvillimin ekonomik. Freeland, e cila vjen nga një familje emigrantësh ukrainase në Kanada, përshkruhet si eksperte me "përvojë domethënëse në tërheqjen e investimeve dhe zbatimin e transformimeve ekonomike".
Në mesin e reformatimeve të tjera, Mykhailo Fedorov, zëvendëskryetar i qeverisë dhe ministër për Transformimin Digjital, do të marrë përsipër portofolin e mbrojtjes në vend të Denys Shmyhal-it. Shmyhal, i cili më parë shërbeu edhe si kryeministër, do të bëhet ministër i Energjisë. Parlamenti duhet të konfirmojë këto emërime.
Konteksti ndërkombëtar
Zelensky po realizon këtë ristrukturim ndërkohë që përgatitet për një udhëtim në Paris, ku shpreson që të finalizojë marrëveshjet me aleatët për se si të garantohet që Rusia nuk do ta përsërisë pushtimin, nëse nënshkruhet një marrëveshje e paqes. Në bisedimet e Parisit pritet të marrin pjesë udhëheqësit e rreth 30 shteteve, të cilat bashkë njihen si "Koalicioni i Vullnetit", të gatshme për t'i dhënë Ukrainës garanci të sigurisë. Ndër çështjet kyçe përfshihet pyetja nëse shtetet janë të përgatitura për të dislokuar trupa brenda ose afër Ukrainës. Rusia ka thënë se nuk do të pranojë trupa nga vendet e NATO-s në territorin e Ukrainës.